Chữ phồn thể và chữ giản thể khác nhau thế nào? Nên học loại nào trước?

Hoa Ngữ YueFei · 15/10/2026 · Đọc khoảng 5 phút

Khi bắt đầu học tiếng Trung, nhiều bạn bất ngờ khi thấy cùng một chữ mà có hai cách viết: chữ phồn thể (繁體字) và chữ giản thể (简体字). Đây không phải hai ngôn ngữ khác nhau. Đó là hai cách viết của cùng một thứ tiếng, và bạn không cần lo mình học "sai loại".

1. Hai loại chữ này là gì?

• Chữ phồn thể: dạng chữ truyền thống, nhiều nét hơn, được dùng lâu đời. Hiện dùng chính thức ở Đài Loan, Hồng Kông, Ma Cao.
• Chữ giản thể: dạng chữ được rút gọn, ít nét hơn, do Trung Quốc đại lục đẩy mạnh từ thập niên 1950–1960 để việc học đọc, học viết dễ hơn. Hiện dùng ở Trung Quốc đại lục và Singapore.

2. Chữ được "giản hoá" như thế nào?

Không phải chữ nào cũng đổi. Rất nhiều chữ quen thuộc như 人, 大, 山, 日, 月 giống hệt nhau ở cả hai loại. Với những chữ có đổi, cách rút gọn thường là:

• Giảm nét: 學 → 学, 書 → 书, 開 → 开.
• Rút gọn bộ thủ: bộ 言 khi đứng bên trái thành 讠 (說 → 说, 語 → 语); bộ 門 thành 门; bộ 車 thành 车.
• Gộp nhiều chữ làm một: ví dụ 發 (phát) và 髮 (tóc) cùng viết thành 发 trong giản thể.

Chữ 飞 trong tên YueFei (越飞) chính là một ví dụ: phồn thể viết là 飛, giản thể viết là 飞.

3. Ngoài chữ viết, còn khác gì nữa?

• Cách ghi phát âm: đại lục dạy bằng bính âm (pinyin), còn Đài Loan quen dùng chú âm phù hiệu (注音) trong trường học.
• Một số từ vựng khác nhau giữa đại lục và Đài Loan:

Hai bên vẫn hiểu nhau hoàn toàn; sự khác biệt giống như tiếng Việt miền Bắc và miền Nam dùng một số từ khác nhau.

4. Người Việt có lợi thế gì?

Nhờ âm Hán Việt, bạn sẽ thấy nhiều chữ phồn thể rất quen: 學 là "học", 國 là "quốc", 書 là "thư". Chính vì vậy, khi đã nắm được giản thể, người Việt thường nhận ra chữ phồn thể khá nhanh.

5. Vậy nên học loại nào trước?

• Thi HSK (do Trung Quốc đại lục tổ chức) dùng chữ giản thể. Kỳ thi TOCFL của Đài Loan dùng phồn thể.
• Phần lớn giáo trình, ứng dụng và nội dung trên mạng cho người nước ngoài hiện nay dùng giản thể.
• Đã biết một loại thì học thêm loại còn lại không phải bắt đầu lại từ đầu, vì phần lớn chữ giống nhau hoặc chỉ thay đổi vài nét.

Tại YueFei, các lớp luyện thi HSK dạy chữ giản thể theo chuẩn giáo trình New HSK 3.0. Bạn quan tâm đến chữ phồn thể hoặc muốn biết mình nên chọn hướng nào, cứ trao đổi với trung tâm khi đăng ký tư vấn.